Przezcewkowa elektroresekcja gruczolaka stercza (TUR-P)

Problemy z oddawaniem moczu są związane z następstwem przekwitania u mężczyzn, a pierwsze objawy pojawiają się najczęściej po ukończeniu 40. roku życia. Gdy przerost gruczolaka gruczołu krokowego jest nadmierny, należy wykonać pilną diagnostykę w kierunku wczesnego nowotworu prostaty.

Objawy gruczolaka gruczołu krokowego są różne u poszczególnych pacjentów, jednak najczęściej należą do nich:

• częste, bolesne oddawanie moczu w małych ilościach,
• niezupełne opróżnianie pęcherza, czyli zaleganie moczu w pęcherzu,
• zmniejszenie intensywności strumienia moczu,
• wielokrotne oddawanie moczu w nocy,
• oddawanie moczu kroplami w sposób przerywany,
• dłuższa ilość czasu potrzebnego do oddania moczu,
• może wystąpić infekcja układu moczowego.

W przypadku wystąpienia lub nasilenia któregoś z powyższych objawów, bardzo istotna jest jak najszybsza konsultacja z urologiem. Tak jak w przypadku większości schorzeń – im wcześniej zostanie rozpoznane schorzenie, tym szybciej można będzie wdrożyć odpowiednie leczenie.

Standardową od niedawna metodą chirurgicznego leczenia łagodnego rozrostu stercza (obecnie coraz częściej zastępowaną przez enukleację laserową-HoLEP) jest przezcewkowa elektroresekcja gruczolaka stercza. Ma ona zastosowanie u 70 – 90 % chorych, u których występują wskazania do leczenia chirurgicznego i charakteryzuje się ona małą inwazyjnością. Siedmiu na dziesięciu Pacjentów, u których wykonano TURP odczuwa znaczną i długotrwałą poprawę w oddawaniu moczu.

Kwalifikacja do zabiegu poprzedzona jest konsultacją z lekarzem urologiem. Pacjent zakwalifikowany do zabiegu wypełnia standardową kartę dot. informacji na temat ogólnego stanu zdrowia, przebytych poważnych chorób, operacji, przewlekłych schorzeń, przyjmowanych na stałe leków itp.

Do operacji należy być całkowicie zdrowym, ponadto minimum 2 tygodnie przed zabiegiem Pacjent powinien zakończyć przyjmowanie antybiotyków i leków rozrzedzających krew (np. aspiryna, polopiryna).

Do zabiegu (najlepiej kilka dni przed, a najwcześniej 2 tygodnie przed) należy wykonać kilka badań, w tym:

• morfologię krwi,
• antygen HBS (HBsAg) – badanie stwierdzające występowanie wirusowego zapalenia wątroby,
• czas protrombinowy (PT) – badanie krzepliwości krwi,
• czas kaolinowo-kefalinowy (ATPP) – badanie krzepliwości osocza w obecności kefaliny i jonów wapnia po aktywacji glinką kaolinową,
• aminotransferaza alaninowa – badanie oceniające stan wątroby, wykrywające występowanie ewentualnych stanów zapalnych.
• kreatyninę
• jonogram
• posiew moczu z antybiogramem

W dniu zabiegu należy ogolić krocze. Pacjent nie powinien przyjmować pokarmów i płynów na min. 6 godzin przed zabiegiem.

Zazwyczaj Zabieg wykonuje się w znieczuleniu anestezjologicznym: ogólnym lub  przewodowym. Po ułożeniu pacjenta w pozycji ginekologicznej przygotowuje się pole operacyjne i rozpoczyna zabieg. Po wprowadzeniu resektora do cewki, urolog wycina nadmiar gruczolaka prostaty, który wpuklając się do światła cewki moczowej uciska ją. Działania te mają na celu poszerzenie światła cewki moczowej przez co zwiększa się strumień i ułatwia oddawanie moczu.

W czasie wycinania skrawków prostaty, urolog koaguluje wszystkie krwawiące naczynia. Po wypłukaniu skrawków z pęcherza moczowego i opanowaniu krwawienia z naczyń (koagulacja krwawiących naczyń) do pęcherza moczowego wprowadzany jest cewnik. Zazwyczaj cewnik usuwany jest po 48 godzinach.

W przypadku stwierdzenia braku możliwości ułożenia chorego w pozycji ginekologicznej lub założenia do pęcherz cystoskopu (zwężenie cewki) lub bardzo dużego ryzyka zabiegu lekarz operujący może odstąpić od zabiegu

Materiał uzyskany podczas TURP zostaje zebrany po zabiegu i umieszczony w pojemnikach, a następnie wysyłany do badania histopatologicznego celem oceny struktury usuniętej tkanki. Wynik badania histopatologicznego odsyłany jest do oddziału, w którym przeprowadzono TURP po około 2 – 3 tygodniach. Każdy pacjent po TURP wymaga kontroli urologicznej z wynikiem badania histopatologicznego. Przez okres ok. 4 tygodni po zabiegu należy prowadzić oszczędzający tryb życia, unikać intensywnego wysiłku fizycznego.

Pomimo staranności wykonania zabiegu oraz stosowania wszelkich standardów wiedzy medycznej, powikłania zdarzają się, choć są one rzadkie, gdyż zabieg TUR-P związany jest z procedurą endoskopową i małoinwazyjną. Do rodzajów możliwych powikłań zaliczamy śródoperacyjne, pooperacyjne i późne.

Powikłania śródoperacyjne i pooperacyjne najczęściej wiążą się z uszkodzeniem okolicznych narządów np. perforacją pęcherza, powikłaniami kardiologiczno-naczyniowymi, w tym również zakrzepowymi.

Do powikłań późnych można zaliczyć:

• różnego stopnia nietrzymanie moczu (1%) – w kilku badaniach statystycznych potwierdzono pojawienie się wysiłkowego nietrzymania moczu (np. podczas kaszlu, śmiechu) po TURP.
• zwężenie cewki moczowej lub zwężenie szyi pęcherza moczowego (8%),
• wytrysk wsteczny – w czasie TURP uszkadzany jest zwieracz wewnętrzny cewki moczowej co powoduje cofanie się nasienia podczas wytrysku do pęcherza moczowego; częstość wytrysku wstecznego ocenia się na około 85% pacjentów leczonych przezcewkową resekcją prostaty,
• impotencja- u części mężczyzn (do 10% pacjentów) po TURP mogą pojawić się przejściowe lub długotrwałe problemy z uzyskaniem lub utrzymaniem wzwodu.
• przejściowe krwawienie, czasami o znacznym nasileniu (rzadko wymagające przetoczenia preparatów krwi),
• dyskomfort przy oddawaniu moczu,
• zakażenia układu moczowego,
• nagły wzrost lub spadek ciśnienia tętniczego krwi, również związany z podawanymi lekami lub też jako reakcja na stres okołozabiegowy,
• nagły wzrost lub spadek ciśnienia tętniczego krwi, również związany z podawanymi lekami lub też jako reakcja na stres okołozabiegowy,
• inne rzadsze i trudne do przewidzenia powikłania.